Իսրայելի և ԱՄՆ-ի դեմ Իրանի վերջին հարձակումները ցույց տվեցին, թե ինչպես է երկիրը դարձել տարածաշրջանի հզորագույն խաղացողներից մեկը։ Իմ վերլուծության համաձայն՝ Իրանը ոչ միայն հաջողությամբ դիմակայեց միջուկային երկու հզորագույն տերություններին, այլև հասցրեց իսրայելական կողմին «չափազանց ցավոտ և զգալի» հարվածներ։
38 օրերի ընթացքում իսրայելցիները գործնականում ամբողջությամբ փոխեցին իրենց կենսակերպը՝ ապրելով ռմբապաստարաններում։ Նրանց բուհերը, դպրոցները, բիզնեսը՝ ամեն ինչ կարծես անհետացել էր։ Իսրայելի պատմության մեջ նման բան երբեք չի եղել, ինչը ապացուցում է Իրանի գործողությունների ազդեցությունը։
Այս իրադարձությունները, իմ տեսակետով, փոխեցին տարածաշրջանի հաշվարկները։ Թուրքիան և Ադրբեջանը, որոնք շարունակում են մնալ Հայաստանի թշնամիները, ակնկալում էին Իրանի թուլացումն ու ներքին պառակտումը։ Նրանց հույսն էր, որ Իրանի թուլացումը կթույլ տա նրանց ավելի ազատ ձևակերպել իրենց տարածաշրջանային ռազմավարական նպատակները, ինչպիսիք են «Հարավային Ադրբեջանի» և Ադրբեջանի Հանրապետության վերամիավորման ծրագրերը։
Այժմ, սակայն, Բաքվում և Անկարայում հասկանում են, որ նման ծրագրերն իրականություն դառնալու հնարավորություն չունեն։ Իրանի հզորությունը դարձել է անհաղթելի խոչընդոտ։ Թուրքիայի Իսրայելի նկատմամբ ագրեսիվ հռետորաբանությունը պետք է ընկալել որպես կեղծ, քանի որ երկու երկրներն ունեն ընդհանուր տնտեսական և ռազմավարական շահեր։
Ադրբեջանը, հաշվի առնելով Իրանի հզորությունը, այժմ ռիսկ չի անի ներխուժել Հայաստան և զավթել Սյունիքի մարզը։ «Այնտեղ հիանալի հասկանում են, որ եթե Իրանը մեկ անգամ հարվածի իր հրթիռներով, բոլոր հարցերն ակնթարթորեն կլուծվեն», – նշում եմ՝ նկատի առնելով Բաքու-Թբիլիսի-Ջեյհան խողովակաշարի անվտանգության հարցը։
